Materiały opublikowane w Gazecie Wyborczej

 

Dziękujemy ASCD

Przy opracowywaniu dodatku "Czytam, więc jestem" korzystaliśmy z materiałów ASCD (Association for Supervision and Curriculum Developement) oraz książki Rachel Billmeyer i Mary Lee Burton "Teaching Reading in the ContentAreas: If Not Me, Then Who?", McREL, 1998 .

Umiesz czytać? Co za pytanie! Mam nadzieję, że po przeczytaniu tej miniksiążeczki nie będziecie już tacy pewni odpowiedzi.
(Przytaczamy tu materiały z książeczki "Czytam więc jestem" opublikowanej w GW, 28 września 2004) 

Strategie proste, także dla uczniów czytaj>>

Umiesz czytać? Co za pytanie!
Mam nadzieję, że po przeczytaniu tej miniksiążeczki nie będziecie już tacy pewni odpowiedzi. Bo czytać naprawdę, czyli ze zrozumieniem, to co innego, niż przedzierać się przez tekst najeżony informacjami, zasypiać nad naukowym wywodem albo omiatać wzrokiem wykres czy ilustrację w gazecie.

Na początek: czy ty umiesz czytać?
Ten mały test pozwoli ci sprawdzić, czy czytając teksty informacyjne stosujesz metody czytania ze zrozumieniem. Może za jakiś czas warto będzie powtórzyć ten test, by przekonać się, czy zachęcony nasza książeczką rozwinąłeś swe umiejętności?


Jak więc uczyć tego czytania?
Oto kilka rad dla nauczycieli, dzięki którym stworzycie w klasie klimat do czytania ze zrozumieniem. Uwaga! Nie tylko na lekcjach polskiego, na lekcjach wszystkich przedmiotów

SZYMPANS Z ŻABĄ W TLE !
Gra wstępna. Jedną z lekcji zacząłem tak: „Opiekowałem się kiedyś 90-letnią kobietą. To była końcówka jej życia, siedziałem z nią godzinami i chcąc nie chcąc, obserwowałem. Najczęściej leżała na boku z podkurczonymi nogami, z dłońmi wpuszczonymi między uda. Tak ją zapamiętałem.

Jak polubić cyfry, słupki i mapy
Pora na czytanie ze zrozumieniem tego, co często towarzyszy tekstom – wykresów i map. Niech cię nie zmyli lakoniczność, można z nich wiele wyczytać. A do tego tekst o czytaniu treści zadań matematycznych. Czytanie wykresu. Przyswojenie wykresu to dopiero czytanie ze zrozumieniem! Wykres może bowiem dać nam naprawdę do myślenia. Jak? Rozważmy to na przykładzie.

Mapa, która mówi
Jak przeczytać mapę ze zrozumieniem? Jak wykorzystać wszystkie informacje? Jak dostrzec braki i stawiać dodatkowe pytania?


Jak rozkochać dziecko w książkach?
Teraz, dla wytchnienia po matematyce, 25 pomysłów dla rodziców, zwłaszcza tych, którzy (szczęściarze!) mają małe dzieci
1. Od najmłodszych lat otaczaj dziecko książkami, zabierz do biblioteki i czytelni, odwiedzajcie księgarnie i antykwariaty.

Jak czytać obrazy
Czytanie dzieł sztuki zamiast czysto estetycznego zachwycania się płótnami mistrzów? Właśnie tak! Bo nie rozumiejąc obrazu, nie odczytując jego sensu i znaczeń, tracimy możliwość obcowania z kulturą i historią, z prawdziwym sensem pięknych starych płócien. Oto kilka elementarnych wskazówek, które ułatwią „czytanie” malarstwa figuratywnego.

Hamlet z twojej klasy
Czytanie dramatów nie jest w modzie, chętniej ogląda się ich inscenizacje, a jeszcze chętniej ekranizacje... Ale my proponujemy ci taki sposób czytania dramatu, że nie będzie można wyrwać ci książki z ręki...

Powtórka z naszych metod, czyli sposób na nudne teksty
A gdy tekst nie jest najlepszy, czy – powiedzmy wprost – nudny jak diabli? Co ma zrobić nauczyciel, by klasa przeczytała go ze zrozumieniem? Albo rodzic, by dziecko nie usnęło nad lekcjami?

Test na zupę na kościach i na literacki topos
Na koniec mały sprawdzian czytania ze zrozumieniem zwykłego przepisu kulinarnego i wysmakowanych pojęć literackich
Ten test ma sprawdzać nie twoje umiejętności kulinarne (choć jeśli je masz, mogą pomóc), lecz umiejętność czytania ze zrozumieniem przepisu kulinarnego.

Jak czytać słowniki
Słownik powinien stać w zasięgu ręki i wzroku. I to nie jeden.
Przynajmniej trzy: ortograficzny, języka polskiego i wyrazów obcych. No, jeszcze poprawnej polszczyzny. Przydałyby się też: etymologiczny, frazeologiczny, interpunkcyjny, nazw własnych. I różne polsko-obcojęzyczne.

Pięć kroków

Mapa pojęciowa

Pola wspólne

Czym to jest? A czym nie? 

Ślady twojego myślenia

Słowa klucze

Znajdź główną myśl

 

Dziękujemy ASCD

Przy opracowywaniu dodatku "Czytam, więc jestem" korzystaliśmy z materiałów ASCD (Association for Supervision and Curriculum Developement) oraz książki Rachel Billmeyer i Mary Lee Burton "Teaching Reading in the ContentAreas: If Not Me, Then Who?", McREL, 1998 .

Umiesz czytać? Co za pytanie! Mam nadzieję, że po przeczytaniu tej miniksiążeczki nie będziecie już tacy pewni odpowiedzi.
(Przytaczamy tu materiały z książeczki "Czytam więc jestem" opublikowanej w GW, 28 września 2004) 

Strategie nieopublikowane, czytaj>>

Umiesz czytać? Co za pytanie!
Mam nadzieję, że po przeczytaniu tej miniksiążeczki nie będziecie już tacy pewni odpowiedzi. Bo czytać naprawdę, czyli ze zrozumieniem, to co innego, niż przedzierać się przez tekst najeżony informacjami, zasypiać nad naukowym wywodem albo omiatać wzrokiem wykres czy ilustrację w gazecie.

Na początek: czy ty umiesz czytać?
Ten mały test pozwoli ci sprawdzić, czy czytając teksty informacyjne stosujesz metody czytania ze zrozumieniem. Może za jakiś czas warto będzie powtórzyć ten test, by przekonać się, czy zachęcony nasza książeczką rozwinąłeś swe umiejętności?


Jak więc uczyć tego czytania?
Oto kilka rad dla nauczycieli, dzięki którym stworzycie w klasie klimat do czytania ze zrozumieniem. Uwaga! Nie tylko na lekcjach polskiego, na lekcjach wszystkich przedmiotów

SZYMPANS Z ŻABĄ W TLE !
Gra wstępna. Jedną z lekcji zacząłem tak: „Opiekowałem się kiedyś 90-letnią kobietą. To była końcówka jej życia, siedziałem z nią godzinami i chcąc nie chcąc, obserwowałem. Najczęściej leżała na boku z podkurczonymi nogami, z dłońmi wpuszczonymi między uda. Tak ją zapamiętałem.

Jak polubić cyfry, słupki i mapy
Pora na czytanie ze zrozumieniem tego, co często towarzyszy tekstom – wykresów i map. Niech cię nie zmyli lakoniczność, można z nich wiele wyczytać. A do tego tekst o czytaniu treści zadań matematycznych. Czytanie wykresu. Przyswojenie wykresu to dopiero czytanie ze zrozumieniem! Wykres może bowiem dać nam naprawdę do myślenia. Jak? Rozważmy to na przykładzie.

Mapa, która mówi
Jak przeczytać mapę ze zrozumieniem? Jak wykorzystać wszystkie informacje? Jak dostrzec braki i stawiać dodatkowe pytania?


Jak rozkochać dziecko w książkach?
Teraz, dla wytchnienia po matematyce, 25 pomysłów dla rodziców, zwłaszcza tych, którzy (szczęściarze!) mają małe dzieci
1. Od najmłodszych lat otaczaj dziecko książkami, zabierz do biblioteki i czytelni, odwiedzajcie księgarnie i antykwariaty.

Jak czytać obrazy
Czytanie dzieł sztuki zamiast czysto estetycznego zachwycania się płótnami mistrzów? Właśnie tak! Bo nie rozumiejąc obrazu, nie odczytując jego sensu i znaczeń, tracimy możliwość obcowania z kulturą i historią, z prawdziwym sensem pięknych starych płócien. Oto kilka elementarnych wskazówek, które ułatwią „czytanie” malarstwa figuratywnego.

Hamlet z twojej klasy
Czytanie dramatów nie jest w modzie, chętniej ogląda się ich inscenizacje, a jeszcze chętniej ekranizacje... Ale my proponujemy ci taki sposób czytania dramatu, że nie będzie można wyrwać ci książki z ręki...

Powtórka z naszych metod, czyli sposób na nudne teksty
A gdy tekst nie jest najlepszy, czy – powiedzmy wprost – nudny jak diabli? Co ma zrobić nauczyciel, by klasa przeczytała go ze zrozumieniem? Albo rodzic, by dziecko nie usnęło nad lekcjami?

Test na zupę na kościach i na literacki topos
Na koniec mały sprawdzian czytania ze zrozumieniem zwykłego przepisu kulinarnego i wysmakowanych pojęć literackich
Ten test ma sprawdzać nie twoje umiejętności kulinarne (choć jeśli je masz, mogą pomóc), lecz umiejętność czytania ze zrozumieniem przepisu kulinarnego.

Jak czytać słowniki
Słownik powinien stać w zasięgu ręki i wzroku. I to nie jeden.
Przynajmniej trzy: ortograficzny, języka polskiego i wyrazów obcych. No, jeszcze poprawnej polszczyzny. Przydałyby się też: etymologiczny, frazeologiczny, interpunkcyjny, nazw własnych. I różne polsko-obcojęzyczne.

Pięć kroków

Mapa pojęciowa

Pola wspólne

Czym to jest? A czym nie? 

Ślady twojego myślenia

Słowa klucze

Znajdź główną myśl